Websearch Seminar #ili2009 preconference workshop

Vandaag vond het voorprogramma plaats van de eigenlijke 'Internet Librarian' conferentie, dat bestond uit de zgn. 'preconference workshops'. Er waren 2 parallelle workshops in de ochtend en 3 in de middag. Ik had met nog 20 informatieprofessionals uit Engeland, Finland, Zweden, Denemarken, Noorwegen, Zuid Afrika, Nigeria en de VS gekozen voor de 'Websearch Seminar' die werd georganiseerd door Marydee Ojala, één van de twee 'Chairs' van de conferentie en hoofdredacteur van het Amerikaanse tijdschrift voor informatieprofessionals, 'Online'. 's Middags was ik aanwezig bij de 'Introducing Computer Gaming to Your Library'- workshop van Mats Nordstrom (Malmö Stadsbibliotek).
Het drie uur durende verhaal van Marydee bestond uit een globaal overzicht van de belangrijkste zoekmachines waarin per zoekmachine wat dieper inging op de verschillende manieren waarop geavanceerd zoeken werkt. Verder benadrukte ze dat het belangrijk is dat je bij een zoekactie voor de juiste database van de zoekmachine kiest. Kortom ga bijvoorbeeld niet zoeken in Google met de zoektermen 'foto' en 'kat' maar zoek gewoon binnen 'Google Images' naar 'kat'.

Marydee stelde dat het belangrijk is om de ontwikkelingen bij zoekmachines goed in de gaten te houden en één ding te onthouden:”Everything changes with websearch every day!”. Zo ging ze in op de laatste technische en cosmetische veranderingen bij Yahoo waar 'geavanceerd zoeken' verdwenen is achter de button 'more'. Ze raadde af om 'Safe Search' te gebruiken omdat je daarmee het risico loopt relevante informatie te missen. Voor mij was het een hernieuwde kennismaking met Yahoo dat ik eigenlijk al jaren niet meer gebruik.

Bing, de opvolger van Microsoft's 'Live Search' kwam ook uitgebreid aan bod. Veel aandacht voor de 'verborgen plaatjes' op de homepage die per land kan verschillen. Bing (Because It's Not Google) profileert zichzelf op shopping en reizen en is dankzij strategisch door Microsoft verworven software ('Powerset', 'Medstory', 'Tellme', 'aQuantive', 'Jellyfish', 'Multimap', 'Farecast', 'FAST') bijvoorbeeld sterker in 'semantisch zoeken'. Dat kun je terugzien in de zgn. 'preview pane'. Ook bij Bing is geavanceerd zoeken verborgen. Je moet eerst een zoekactie doen voordat je ook een geavanceerde zoekactie kunt doen. Verder was er nog aandacht voor 'Bing Reference' dat resultaten put uit 'Freebase' en 'Wikipedia' en de resultaten toont in een 'grid'.

Marydee was niet enthousiast over Ask (voorheen Ask Jeeves) dat ze eigenlijk niet de moeite van het vermelden waard vond. Over de als 'Google killer' aangekondigde 'Cuil' was ze enthousiaster:”Cuil is not as bad as it was”. Ook Cuil toont de resultaten in een 'grid', combineert tekst met foto's, heeft een grappige 'timeline' functie (écht leuk!). Geavanceerd zoeken zit verborgen midden in het 'pulldown' menu met zoeksuggesties tijdens het zoeken.

Ook de zoekmachine 'Exalead' kwam even aan bod met bijzondere aandacht voor 'proximity search' en de laboratoriumafdeling van Exalead. Kijk bijvoorbeeld op 'Chromatic Search' voor zoeken op kleur en bij 'Voxalead' voor zoeken op geluid.

Google kwam als leidende zoekmachine vanzelfsprekend het meest uitgebreid aan bod. Marydee vroeg onze bijzondere aandacht voor bijzondere functies van Google zoals 'Wonder Wheel', 'Insights', 'Google Squared' en 'Fusion Tables' en stelde dat:”there's more to Google than meets the eye”. 'Google Squared' heeft overigens ook een handige export naar Excel die ik zeker eens ga proberen.

Na de koffiepauze was er aandacht voor zoektechnieken. Er werd ingegaan op 'Booleaans zoeken' (dat bij websearch eigenlijk nauwelijks werkt) verschillende 'prefixes' zoals 'site:', 'filetype:' en een techniek om resultaten op jaar te laten sorteren: bijvoorbeeld de zoekactie “market research” 1990..2000 dat rapporten verschenen tussen 1990 en 2000 laat zien. Marydee benadrukte ook het gebruik van de juiste zoektermen, synoniemen en de volgorde van de zoektermen en als je niet tevreden bent verander dan je zoekactie. Als je naar 'bier' in 'Polen' zoekt zal de lijst resultaten anders worden als je na 'bier', 'polen' 'polen' 'polen' invult. Een interessante tip van Marydee was het gebruiken van search om experts (met het daarbijbehorende telefoonnummer) op te sporen die je gewoon kunt bellen, belangrijk als je bijzondere 'niche'-informatie zoekt. De hoofden van experts kunnen namelijk niet doorzocht worden met een zoekmachine.

In het geval van specialistische zoekmachines noemde ze twee belangrijke websites met overzichten van zoekmachines: www.searchenginecolossus.com en www.philb.com/countryse.htm . De laatste schijnt niet geheel uptodate te zijn.

In het laatste uur kwam nog een hele stoet bijzondere zoekmachines langs. 'Wolfram Alpha' werd genoemd, een zoekmachine die vooral uit een collectie van datasets put en deze doorzoekt vanuit een mathematische invalshoek. Hakia als een bijzonder voorbeeld van een semantische zoekmachine die alleen door bibliothecarissen geverifieerde websites doorzoekt en met 'meet others' ook een sociale zoekfunctie heeft: het is mogelijk om op basis van zoekresultaten met anderen in contact te komen. Hakia is nu vooral sterk in medische informatie. Real Time Search (zoeken binnen Twitter, Blogs, Facebook, Linkedin) kwam langs, een manier van zoeken die Marydee minder geschikt vond voor wetenschappelijke doeleinden. Zoeken naar nieuws ('NewsNow'), plaatjes en geluid ('Everyzing', 'Podscope', 'Factiva', 'Voxalead', 'Audioboo.fm', 'Pixolu', 'Quintura'), zoeken naar video, binnen forums etc.

Tot slot nog een paar trends en voorspellingen van Marydee:

• Federated search ('Universal Search' in de woorden van Google)
• 'content' zal steeds vaker vervangen worden door 'context'
• zoeken gebaseerd op locatie wordt steeds belangrijker 
• mobile delivery 
• gepersonaliseerde resultaten gebaseerd op zoekgedrag 
• steeds minder pogingen om Google van de troon te stoten:”a hard market to get into”.

En vanzelfsprekend een rijtje met bedreigingen/uitdagingen:

• privacy 
• kwaliteit 
• compleetheid 
• betrouwbaarheid 
• de doorzoekbaarheid van databases van bibliotheken

Al met al een enorme hoeveelheid informatie in de breedte. Omdat ik al een behoorlijke tijd niet meer in de praktijk zit was dit voor mij een mooie bijscholing maar ik vraag me af of dit programma wel zo bevredigend was voor de doorgewinterde professionele informatiezoeker.

Foto: Jan Klerk