Hoe beoordeel ik de kwaliteit van m'n eigen informatie; over autoriteit #blogkermis

Het is al weer een paar weken blogkermis in bibliotheekland. Via Bart van de Meij en Dymphie staat een vraag open die iedere informatiespecialist in de kern raakt. Haarlemse Twittervriendin Janneke Staaks heeft de vraag als kermisattractie de blogosphere in geslingerd met haar blogpost van 17 november. De volgende vragen staan open:

1. Welke criteria hanteren bibliobloggers voor de kwaliteit van hun eigen informatie?
2. Op welke manier check je je bronnen die je voor je eigen publicaties gebruikt?
3. Ga je af op authoriteit bij de beoordeling van een bron?
4. Of juist iets anders: wellicht 'intuïtie'?

Eerst maar eens antwoord op de vraag of ik informatiespecialist ben, of bibliothecaris of manager.

Een 'informatiespecialist': "helpt (volgens Wikipedia) bij het methodisch verzamelen van informatie in verschillende bronnen, zowel boeken als digitale databanken".
Een 'bibliothecaris' is echter volgens hetzelfde artikel:
"vooral een "bewaarder van boeken (uit het Grieks: βιβλίον = boek, θήκη = kist en het Latijn: -arius = degene die iets doet). Een bibliothecaris werkt doorgaans in een bibliotheek".

Wat is de kwaliteit van dit Wikipedia artikel? Daar is tussen 8 juni 2004 en 14 oktober 2009 door talloze mensen waarvan ik de autoriteit niet kan achterhalen aan gewerkt. Gelukkig zie ik in de bijdragers onze eigen kermisganger Edwin Mijnsbergen. Ed is in ieder geval gediplomeerd informatiespecialist. Ik vertrouw in dit geval volledig op zijn autoriteit.

Volgens de beschrijving ben ik in ieder geval een 'bewaarder van boeken' want ik 'werk in een bibliotheek'. Een 'bibliothecaris' ben ik dus zeker. Verder ben ik in de dagelijkse praktijk 'manager'. Seth Godin velt in zijn boek 'Tribes' een weinig vleiend oordeel over managers:

Cover of Tribes: We Need You to Lead Us

"Management is about manipulating resources to get a known job done" en
"Managers manage a process they've seen before, and they react to the outside wordld, striving to make that process as fast and as cheap as possible".

Godin stelt in zijn boek 'management' tegenover 'leadership':

"Leadership, on the other hand, is about change that you believe in". "Leaders have followers. Managers have employees. Managers make widgets. Leaders make change".

Godin's beschrijving tekent de tweespalt waar ik dagelijks in m'n werk een vorm aan moet proberen te geven.

Ik publiceer frequent op dit weblog en in een aantal vakbladen. Aan iedere publicatie gaat veel leeswerk vooraf. Ik zoek verdieping bij auteurs die ik zelf als betrouwbaar beoordeel.

Kom ik bij de kernvragen van deze kermis. Bij het beoordelen van gehanteerde bronnen staat bij mij dus autoriteit voorop. Mijn eigen definitie van autoriteit dan. Ik vind iemand een autoriteit als ik hem of haar ken (via de sociale netwerken) of als ik goede artikelen van die auteur heb gelezen. Als ik ook weet wat anderen over die bron gezegd hebben. Ik koers vaak op de autoriteit van anderen. 90% van de artikelen en boeken die ik heb gelezen, muziek die ik heb geluisterd, heb ik gelezen en geluisterd omdat anderen die ik hoog heb zitten daar iets positiefs over hebben gezegd.

De kracht van Web2.0 in z'n volle glorie.

tekst ingekort op 6/12

Top 20 sites van 2009

Een interessante lijst op de website van marktonderzoeksbureau Multiscope. De uitleg van Multiscope spreekt voor zich zelf. Ik vind de opmars van Bol.com in ieder geval indrukwekkend! Let op, volgend jaar is Facebook dus de hoogste binnenkomer met stip.

Afbeelding: Multiscope

Te gast bij de UvA

Bibliotheken En Social Media

View more presentations from Jantweepuntnul.

Afgelopen maandag mocht ik op uitnodiging de Universiteit van Amsterdam een verhaal vertellen aan een klein groepje geïnteresseerde studenten Culturele Informatiewetenschap. Hartelijk dank Trilce Navarrete voor de gastvrije ontvangst en heerlijke brownies! Leuk om te doen en bijzonder eervol! De maandagmorgen stond in het teken van 'openbare bibliotheken en (wetenschappelijk) onderzoek'. Mijn verhaal (hierbij ingesloten) ging over de manier waarop openbare bibliotheken op dit moment met Web2.0 toepassingen bezig zijn. Het maken van deze presentatie maakte me overigens akelig bewust van het gebrek (en mijn eigen gebrek) aan wetenschappelijk fundament van Web2.0 in de openbare bibliotheek. Aan de andere kant, de manier waarop bibliotheken door middel van trial and error Web2.0 in de dienstverlening en de organisatie proberen te integreren is ook een manier van onderzoek:).

Mijn vraag aan de studenten wat zij zelf van de openbare bibliotheek verwachten leverde verschillende reacties op. Sommige studenten konden zich absoluut niet voorstellen ooit nog naar een openbare bibliotheek te gaan. Anderen waren vol lof over de vele mogelijkheden van het in hun ogen sfeervolle OBA. Weer anderen vonden dat bibliotheken zich vooral moeten toeleggen op thuisgebruik van de 'digitale openbare bibliotheek'. Sommigen vonden het onprofessioneel en ongewenst dat bibliothecarissen zich via Web2.0 middelen in persoonlijke conversaties met het publiek storten. Ook een interessant geluid!

Marian Koren vertelde na mijn presentatie een heel goed verhaal over de manier waarop de openbare bibliotheekbranche met wetenschappelijk onderzoek omgaat. Verontrustend vond ik Marian's vaststelling dat de set van waarden rondom de openbare bibliotheek in Nederland (waar openbare bibliotheken hun legitimiteit aan ontlenen) niet wetenschappelijk is onderbouwd en dat er sowieso erg weinig wetenschappelijks over openbare bibliotheken wordt gepubliceerd. In Marian's eigen woorden is die legitimiteit van de openbare bibliotheek een 'vloeiend' geheel. Feitelijk ontbreekt ook hier dus het wetenschappelijk fundament. Voor mij ook een reden om regelmatig te verwijzen naar het internationale 'Unesco Manifest voor de Openbare Bibliotheek' en zelfs de uit 1931 daterende 'Ranganathan Laws' (zie ook het komende nummer 7 van Digitale Bibliotheek). Waar moeten we als branche anders ook onze inspiratie uit putten?

Logisch dus dat er veel aandacht was voor het SCP-rapport 'De Bibliotheek 10 Jaar Van Nu', een van de weinige grootschalige wetenschappelijk onderzoeken beschikbaar over de Nederlandse OB-wereld. De studenten stelden de nodige vragen waren over de daling in het aantal leden en uitleningen bij openbare bibliotheken en wat bibliotheken daaraan proberen te doen. 'En passant' kreeg ik te horen dat met de ontvlechting van de VOB ook het Wetenschappelijk Bureau en de Vakbibliotheek zijn opgeheven. Kortom de toekomst van de branche ligt nu geheel in handen van de pragmatici. Wellicht is dat nog het meest verontrustend!

Zoeken en vinden met Pivot

Dit is echt een applicatie die je gezien moet hebben. Althans voor mensen dan die geïnteresseerd zijn in de toekomst van zoeken en vinden. Zet je vooroordelen tegen Microsoft even opzij en je wordt beloond. Pivot komt net als meer indukwekkende innovaties uit Microsoft's Live Labs. Pivot laat je op eenvoudige manier op een visuele manier zoeken en navigeren in grote dataverzamelingen. Ik vind het (op basis van de presentaties dan) prachtig en volgens mij zou het heel goed gebruikt kunnen worden in een bibliotheekcontext. Wat dacht je van een catalogus waar je uitsluitend nog op covers navigeert? Ik had hier eerst de lange presentatie ingesloten maar op de één of andere manier gooit Silverlight de opmaak van Blogger overhoop in Firefox. Als je Pivot echt zelf wilt gebruiken moet je wel over een invite beschikken. En ten minste Windows Vista hebben op je pc.... Meer informatie bij John Battelle.

Met tekstaanpassingen 3/12/2009

Bibliotheken en iGoogle

Omdat ik wat speurwerk aan het doen was voor een presentatie die ik komende maandag moet geven kwam ik toevallig terecht bij de iGoogle cataloguswidget van Bibliotheek Duinrand. Opvallend genoeg staat Duinrand op 2 als je zoekt op "iGoogle openbare bibliotheek"! Die widget is er dus al sinds afgelopen augustus maar dat was mij tot nu toe ontgaan. Een zoekactie binnen de widget brengt je direct naar een nogal mistig tussenscherm van de Bicatcatalogus:

Als je vervolgens op 'Dan Brown' klikt dan verschijnt wederom een 'tussenscherm':

Na wat doorbladeren kom ik in een aantrekkelijke interface terecht bij het Verloren Symbool inclusief wat leessuggesties om het zwarte gat ná het lezen van Dan Brown te vullen:

 

En kan ik reserveren. Op de homepage van Duinrand zie ik dat er ook een verzameling weblinks in Del.icio.us is gemaakt:

Die catalogus is net zoals de meeste catalogi in Nederlandse openbare bibliotheken nog niet zo 2.0 en je wordt als klant nog met teveel abstracte tussenstappen geconfronteerd. Neemt niet weg dat Duinrand het advies, 'ga naar de gebruiker toe' heeft opgevolgd.  Kortom, ze zijn goed bezig daar bij Duinrand!
Ondertussen zie ik dat er al aardig wat bibliotheekcatalogi terug te vinden zijn in de widgetwinkel van iGoogle: 

Da's mooi om te zien!

Combinatiefunctionarissen in de Stadsbibliotheek

Vorige week vrijdag was er een feestelijke bijeenkomst in de bibliotheek waarin we de samenwerkingsovereenkomst in het kader van de 'Impuls Brede Scholen, Sport en Cultuur' met Stichting Salomo (Koepel voor Prot. Christelijk Basisonderwijs) hebben getekend.
Volgens de website www.combinatiefuncties.nl gaat het bij deze Impulsregeling om het volgende:

"De Impuls steunt gemeenten die een combinatiefunctionaris willen aanstellen. In 2012 zullen er 2500 combinatiefunctionarissen werkzaam zijn in de sectoren onderwijs, sport en cultuur. Met ingang van 2008 wordt er, oplopend in tranches, een budget aan gemeenten toegekend om dit te realiseren. De Impuls loopt van 2008 t/m 2012 en wordt uitgevoerd onder regie van de gemeenten. Gemeenten ontvangen een bijdrage van de rijksoverheid en ‘matchen’ deze met eigen middelen. In het eerste jaar financiert de rijksoverheid 100%. In de jaren daarna betaalt het rijk ca. 40% en gemeenten ca. 60%. De Impuls wordt gefaseerd ingevoerd. In 2008 is de eerste tranche beschikbaar gekomen voor de G31-gemeenten. Na 2009 volgen nog drie tranches waarbij alle overige Nederlandse gemeenten aan de beurt komen. Deelname aan De Impuls is vrijwillig. De rijksbijdrage is in principe voor alle gemeenten beschikbaar en structureel". 

Met de Impulsregeling worden de volgende vier doelenstellingen nagestreefd:

• Het uitbreiden van het aantal brede scholen met sport- en cultuuraanbod in zowel het primair als het voortgezet onderwijs, om te beginnen in de 40 krachtwijken.
• Het versterken van ca. 10% van de sportverenigingen met oog op hun maatschappelijke functie en de inzet van sportverenigingen voor het onderwijs, de naschoolse opvang en de wijk.
• Het stimuleren van een dagelijks sport- en beweegaanbod op en rond scholen voor alle leerlingen.
• Het bevorderen dat de jeugd tot 18 jaar vertrouwd raakt met één of meer kunst- en cultuurvormen en het onder jongeren stimuleren van actieve kunstbeoefening.

De activiteiten die we als bibliotheek op twee scholen van Salomo ondernemen vallen dus onder het kopje cultuur. Dankzij de impulsregeling hebben we nu twee combinatiefunctionarissen in dienst. Een 'Mediacoach' die zich vooral richt op de groepen 7 & 8 en een 'lees- en cultuurcoördinator' die zich vooral bezighoudt met leesbevordering (mbv 'eigentijdse' middelen) in de onderbouw.

De toegevoegde waarde van de combinatiefunctionarissen is groot. Zowel bibliotheek als school richten zich op de leesvaardigheid (en leesplezier) van kinderen. Bibliotheken hebben sinds jaar en dag daarin hun eigen (meestal) gratis aanbod dat doorgaans trouw door scholen wordt afgenomen. Iedere leerling komt in z'n schoolloopbaan op deze manier maar drie keer via school in de bibliotheek. Verder is er over het algemeen weinig of geen afstemming van de inhoud van het bibliotheekprogramma op dat van de school. Het rendement van deze bezoeken is in termen van verhoogde leesvaardigheid en taalbeheersing lastig te meten maar in het licht van de enorme aandacht die er op school is voor lees- en taalonderwijs zijn die drie contactmomenten eigenlijk druppels op een gloeiende plaat.

De combinatiefunctionaris verzorgt iedere week lessen op dezelfde scholen, neemt de kinderen ook regelmatig mee naar de bibliotheek en verzorgt naschools aanbod. Verder komt er natuulijk veel bibliotheekkennis via de combinatiefunctionaris de school in en neemt de combinatiefunctionaris veel schoolkennis mee terug in de bibliotheek. Ik zag zelf in de klas hoe onze combinatiefunctionaris Semra met behulp van een verteltafel de kinderen in de onderbouw op een heel andere manier (en veel actiever) bij een boek betrekt dan met traditioneel voorlezen. Strakjes zullen de testresultaten bij de kinderen moeten uitwijzen of dit ook in SMART termen doorwerkt dus.

foto: Jan Klerk                                                                                                                  87R59DVZBSJK PEUAJRDQFZXJ

Laat maar komen dat Chrome OS!

Dit filmpje kwam ik tegen bij Bright. Hoe eenvoudig kun je iets uitleggen? Het concept van Chrome OS is natuurlijk even briljant als eenvoudig. Precies op dit moment zit ik te typen op m'n WindowsXP laptop, een ASUS bak die belachelijk vol zit met toeters en bellen die ik nooit gebruik maar die wel van invloed zijn op de performance van m'n machine. Google heeft gelijk door te stellen dat je een laptop nog hoofdzakelijk gebruikt voor internet en dat al die toeters en bellen niet nodig zijn.

Image by FreeCliDent via Flickr

Ik verlang enorm naar het tijdperk dat ik mensen nooit meer hoef te helpen met Windowsproblemen. Een tijdperk waarin mensen zoals m'n moeder alleen maar een laptop aan hoeven te zetten en dat het dan gewoon werkt zonder al die stomverveldende update- en beveiligingsmeldingen. Ik ben daar zelf na 15 jaar intensief Windowsgebruik wel aan gewend geraakt maar voor mensen zoals mijn moeder is het een ramp en het is aan de telefoon niet uit te leggen.
Laat maar komen dat Chrome OS!

Making Sense of Google Wave by Gina Trapani

 
 Ik heb zo m'n kippenvelmomenten op het internet. Ik had dat laatst bij een schitterende slideshow van Michael Stephens. Ik had het nu bij het zien van deze video van een presentatie van lifehacker Gina Trapani tijdens de New York Web2.0 Expo.

Volgens Trapani is Wave de meest opwindende webapplicatie die ooit is ontwikkeld. Ik denk dat ze gelijk heeft. Er zijn echter wel een paar voorwaarden bij het gebruik van Wave. Er is een zekere intelligentie voor nodig, "Wave is no app for dummies", en nog belangrijker, de bereidheid tot open samenwerking. Hier wordt het interessant voor iedereen die de 'Leergang 23 Dingen' gevolgd heeft. Wave gaat namelijk verder waar 23 Dingen ophoudt. Waar 23 Dingen enigszins vrijblijvend is, je doet weliswaar 23 oefeningen in kennisdeling maar de werkelijke andere 'mindset' die nodig is voor open kennisdeling en samenwerking komt maar zijdelings aan de orde; het wordt uiteindelijk aan de gebruiker overgelaten in hoeverre hij of zij een vervolg geeft aan de leergang.

Open kennisdeling, positief feedback kunnen geven én ontvangen, bereidheid tot samenwerking zonder voorwaarden vooraf én enige technische vaardigheid horen mijns inziens in het pakketje essentiële competenties van de moderne kenniswerker. Wave stelt al deze vaardigheden danig op de proef. Het is een applicatie voor samenwerking binnen kleine groepen. Tijd en plaats is geen probleem. Je kunt Wave 'real time' gebruiken maar dat hoeft niet per sé. Je kunt immers ingrijpen in het verleden van een Wave, argumentatie aanscherpen, documenten, plaatjes etc. toevoegen. Je kunt alle 23 dingen toepassen binnen Wave. Een perfecte tool voor projectteams die geweldig veel tijd, energie en reiskosten kan uitsparen.

Een fraaie handleiding van Gina Trapani staat hier online. Je kunt daar voor een klein bedrag ook het boek bestellen via Google Checkout.

Ik kan me voorstellen dat Rob Coers een mooie 'Wave cursus' als vervolg op de leergang 23Dingen ontwikkelt. Wave dwingt de deelnemers immers om hun angsten, blokkades, onzekerheden etc. t.a.v. open samenwerking overboord te gooien. Doen Rob?